Thụy Sỹ là quốc gia không có tài nguyên thiên nhiên nên giáo dục và tri thức trở thành một nguồn tài nguyên vô cùng quan trọng của đất nước này. Thụy sỹ hiện tại là một trong số các quốc gia có nền giáo dục tốt nhất thế giới.
Giới thiệu
Do các bang chịu trách nhiệm về giáo dục của bang mình (nhà trẻ, trường học, trường ĐH) nên giáo dục mỗi bang có sự khác biệt. Ví dụ như một số bang bắt đầu dạy ngoại ngữ từ năm lớp 4 nhưng có bang lớp 7 mới dạy
Ở Thụy sỹ, hầu hết học sinh học ở trường công. Trường công bao gồm Nhà trẻ, trường tiểu học, trung học, đại học. Hầu hết các chính quyền bang đều có nhà trẻ, trường tiểu học, trung học. Hầu hết đều có 1 trường trung học.
Sau khi học trung học phổ thông, học sinh có thể chọn một là học trường cấp 3, hai là bắt đầu học nghề. Trong trường hợp học nghề, sau khi học xong, học sinh vẫn có thể bắt đầu học nghề tại các trường trung học hay cao đẳng kỹ thuật (Fachhochschule- FH).
Trường học
Ở Thụy sỹ, mỗi một đứa trẻ phải học hết ít nhất là cấp tiểu học. Trường học Thụy sỹ cung cấp nhiều khóa học ở các trình độ khác nhau.Bởi vì mỗi bang đều chịu trách nhiệm về hệ thống giáo dục, tên trường, môn học, tuổi đi học của các em và thời gian học là rất khác nhau.
Nhà trẻ: Từ 5 – 6 tuổi
Không giống như trường học, trẻ em không bị yêu cầu phải đi nhà trẻ nhưng hầu hết trẻ em Thụy sỹ đều đến nhà trẻ. Chúng không học đọc và viết nhưng được phát triển các kỹ năng giao tiếp với xã hội và học làm quen với việc ngồi im một lúc chăm chú nghe thầy cô. Trẻ con được gửi nhà trẻ 1 đến 2 năm. Bởi vì chúng cần được chỉ bảo trước khi 7 tuổi. Thường thì trẻ em đi nhà trẻ khi chúng 5, 6 tuổi.
Trường trung học cơ sở (Volksschule): Từ 7 – 16 tuổi
Đến trường là điều bắt buộc đối với mỗi đứa trẻ đến tuổi đi học. Chúng phải học ở trường công hoặc tư. Trường đón nhận trẻ em 7 tuổi. Học trong 8, 9 năm. Một số trường kéo dài thời gian học 1 năm cho những trẻ chưa biết quyết định thế nào sau khi học xong, chưa tìm được việc làm để bắt đầu học nghề hoặc chưa đến tuổi bắt đầu cho tương lai của mình. Trung học cơ sở chia ra làm 2 loại: Tiểu học và phổ thông.
– Ở bang Zurich, tiểu học (Primarschule) kéo dài 6 năm. Thường trẻ em chỉ có một giáo viên dạy tất cả các môn.
– Trung học Oberstufenschule trong 3 năm. Thường có ít nhất 2 giáo viên phụ trách 1 lớp. Mỗi thày cô giáo dạy một số môn. Một số thầy cô phụ trách những môn học đặc biệt như thể dục, may vá, nấu ăn…
Oberstufenschule chia ra làm 3 trình độ. Được gọi là Sekundarschule, Realschule and Oberschule.
Sekundarschule là trình độ cao nhất. Một số trường học nghề yêu cầu mức trình độ này. Trình độ này có yêu cầu cụ thể nếu học sinh muốn học cấp 2 sau đó. Trình độ Sekundarschule bao gồm Toán, hình, ngữ pháp, ngoại ngữ (ở Zurich là tiếng Pháp), lý, lịch sử và một số môn khác. Thêm nữa, học sinh có thể học các môn khác như ngoại ngữ thứ 2, Anh hay Ý.
– Trình độ Realschule cũng dạy những môn như trên nhưng không nâng cao
– Trình độ Oberschule dành cho những học sinh gặp khó khăn trong việc học.
Hết Primarschule, học sinh có thể vào trường “Gymnasium” (tạm dịch là cấp 3) mà không phải vào cấp “Oberstufenschule”. Đây là 2 loại hình đào tạo khác nhau nhưng về cấp giáo dục là ngang nhau.
Trường dạy nghề (Berufslehre): Từ 16 tuổi trở lên
Hầu hết trẻ em bắt đầu học dạy nghề sau khi học xong phổ thông. Mỗi nghề có thời gian học dài ngắn khác nhau. Trường dạy các nghề từ những nghề làm bằng tay (cơ khí, thợ mộc, bánh, làm đầu…) đến các nghề trong văn phòng (thư ký, thủ thư…). Khi học có thực hành tại các công ty, tổ chức. Trong thời gian thực hành vẫn phải học ở trường 1, 2 ngày/tuần. Một số công ty cũng tổ chức lớp học thêm.
Kết thúc khóa học, dựa vào trình độ của học sinh mà bắt đầu kiếm việc hay tiếp tục học lên, bao gồm trình độ Cao đẳng kỹ thuật (Fachhochschulen).
Trường cấp 3 (Gymnasium): Từ 13 – 19,5 tuổi
Nếu học sinh vào học Gymnasium sau khi học hết cấp (Primarschule) 6 năm phải học tiếp trường cấp 2 ngôn ngữ cổ (Altsprachliches Gymnasium). Trường này dạy tiếng Latinh và một số ngôn ngữ khác nhưng vẫn có học toán, các môn khoa học. Thời gian học kéo dài 6,5 năm, bắt buộc đối với những người muốn trở thành mục sư, bác sỹ và một số nghề khác.
Đối với những trường cấp 3 khác, một học sinh phải học ít nhất 2 năm nhưng thường là 3 năm chương trình Oberstufenschule. Trường chuyên về toán và khoa học Mathematisches und Naturwissenschaftliches Gymnasium chủ yếu học toán và môn khoa học nhưng dạy tiếng Đức và 2 ngoại ngữ khác (Pháp, Anh, Ý). Trường ngôn ngữ hiện đại (Neusprachliches Gymnasium) học các ngôn ngữ hiện đại như tiếng Đức, Pháp, Ý, Anh.
Tất cả những trường cấp 3 có thời gian học là 4,5 năm và tốt nghiệp với bằng liên bang (Eidgenössische Matura – federal graduation diploma).
Trường ĐH
Có 11 trường ĐH ở Thụy sỹ. 9 trường công và 2 trường tư, Để được học ĐH, học sinh phải hoàn thành cấp Gymnasium và có bằng tốt nghiệp. Thời gian học kéo dài 4 năm. Các trường thuộc bang không học môn kỹ thuật và những trường thuộc liên bang lại học những môn kỹ thuật. Do đó được gọi là Viện công nghệ liên bang.
